AFVEDİLEN NECASETLER:

Büyük Şafiî İlmihali · s.92

Afvedilen necasetin bazılarını aşağıya alıyoruz: 1- Normal bir gözle görünmeyecek kadar az olan necaset. Meselâ bir sinek, yaş bir pisliğin üzerine konup, ayağına gözle görünmeyecek kadar az bir pislik bulaşır, sonra bir insanın vücuduna veya elbisesine veya başka bir şeyin üzerine konarsa, üzerine konduğu şeyi yıkamak lâzım gelmez. 2- Ateş vasıtasıyla çıkan necasetin az olan dumanı. 3- Taş ile yapılan istinca yeri. Yalnız müstenciye nisbeten afv vardır. Fakat başkasına nisbeten af yoktur. Meselâ taş ile istinca eden bir kimse kulleteyn olmayan az bir suya girer, istinca yeri suya değerse, su müteneccis olur. 4- Müteneccis yolun çamuru. Bunun affı dört şarta bağlıdır. a- Necaset maddesinin görülmemesi. b- Oradan geçen kimsenin dikkat edip necasetten sakınması. c- Yürürken veya binek üzerinde iken kendisine isabet etmesi. Şayet düşer veya başkasından sıçrayarak kendisine isabet ederse af yoktur. d- Necasetin elbise veya vücuda isabet etmesi. Başka bir şeye isabet ederse af yoktur. İbn-i Hacer "Fetava El-Kübra" isimli kitabında "Yolda tezek ve insan pisliği gibi bir şey bulunur, ondan sakınmak çok zor olursa yine af vardır." diyor. e- Mevsimin kış olması, şayet mevsim yaz veya sonbahar ise ve sokak çamuru necis olursa affa tabi değildir. 5- Müteneccis bir külde kızartılan veya gömülen ekmek ve patates, 6- Ölse de meyve ve sebze kurdu. 7- Müteneccis çamur ile inşa edilen duvar üzerine serilen elbise. Çünkü köylerde, bahusus ovalarda bundan sakınmak mümkün değildir. 8- Çok da olsa sinek pisliği. 9- Camilerde hasır ve sergilerin üzerindeki kuş ve serçe pisliği. Bunun da iki şartı vardır. a- Bilerek ve kasıtlı olarak ona basmamak. b- İki tarafdan biri yaş olmamak. 10- Et ve kemik üzerinde kalan kan. Binaenaleyh et yıkanmadan tencereye konulduğunda, suyun rengi değişse de af vardır. Fakat et yıkanırsa ondan sızan su, duru olmayınca tahir olmaz. 11- Köpek ve domuzun kılı müstesna, necis olan kıl. İnsanın elbisesine yapışırsa onunla namaz kılmakta beis yoktur. 12- Uykuda olan kimsenin midesinden çıkması muhakkak olan salya. Mideden çıktığına alâmet sarı olması ve fena koku vermesidir. Bu salya her ne kadar necis ise de onunla mübtela olan kimse için af vardır. 13- Harmanı döven hayvanların pislikleri. 14- Deveci, çoban ve hayvanlara yem veren kimse için hayvan gevişleri. 15- İnek, keçi ve koyun sağılırken süte düşen, mayi olmayan pislikleri. Süte düşen mayi veya harici bir necaset olursa onda af yoktur. Yalnız şuna dikkat etmek lazımdır ki: Sağılan hayvanın mayi olmayan pisliği süte düşünce, zaman kaybetmeden onu çıkarmak ve onu çıkaran (el gibi) bir şeyi tekrar batırmadan evvel yıkamak lâzımdır. 16- Köpek ve domuzun kanı müstesna, az olan kan. Yalnız pirenin kanı çok da olsa üç şart ile af vardır. a- Kendisi veya başkası tarafından çoğaltılmamış olmak. b- Yabancı bir şey ile karışmamış olmak. c- Muhtaç olduğu elbiseyi isabet etmiş olmak. 17- Tahir olmayan çamurdan yapılmış arı kovanlarında bala temaz eden taraf. Yani ondan da af vardır. 18- Müteneccis olmuş olan çocuğun ağzı. Çünkü onu necasetlerden korumak çok zordur. 19- Akan kanı olmayıp bir mayide ölen haşerat.