Kalimah Katilu
Al-Kalimat · hlm. 6
بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّح۪يمِ
يَٓا اَيُّهَا النَّاسُ اعْبُدُوا
Upami anjeun palay ngartos kumaha ibadah téh hiji padagangan sareng kabagjaan nu kalintang ageung, sarta fasik sareng kalakuan nurutkeun hawa (sefahet) téh hiji karugian sareng kacilakaan nu kalintang ageung, mangga tingali sareng dangukeun ieu carita ibarat...
Dina hiji waktos, dua prajurit nampi paréntah kanggo angkat ka hiji kota nu tebih. Aranjeunna angkat sasarengan, dugi ka jalanna janten dua. Di dinya aya hiji jalmi, nyarios ka aranjeunna: "Jalan nu ka katuhu téh, salian ti teu aya bahayana pisan, ti sapuluh jalmi nu nempuhna, salapanna kénging kauntungan ageung sareng katengtreman. Dupi jalan nu ka kénca, salian ti teu aya mangpaatna, ti sapuluh jalmi nu nempuhna, salapanna meunang karugian. Sareng duanana sami panjang-pondokna. Ngan aya hiji bédana: nu nempuh jalan kénca — nu teu aya aturanana, teu aya pamaréntahanana — angkatna teu nyandak kantong, teu nyandak pakarang; katingalina hampang sacara lahir, kénging katengtreman nu palsu. Dupi nu nempuh jalan katuhu — nu aya dina katartiban militér — wajib nyandak hiji kantong beurat opat okka pinuh ku sari-pati tuangeun nu ngawewegkeun, sareng hiji pakarang dines kagungan nagara nu sampurna, beuratna dua kiyye, nu tiasa ngarubuhkeun tur ngéléhkeun saban musuh..."
Saparantos dua prajurit téa ngadangukeun cariosan jalmi nu nerangkeun téa, prajurit nu bagja mah angkat ka katuhu: manggul beurat sabatman dina taktak sareng cangkéngna, nanging haté sareng ruhna luput tina mangrébu-rébu batman hutang budi sareng kasieun. Dupi prajurit nu cilaka téa, ninggalkeun kaprajuritan; teu daék tumut kana aturan, indit ka kénca. Awakna leupas tina beurat sabatman, nanging haténa kagencét ku mangrébu-rébu batman hutang budi, sareng ruhna kagencét ku kasieun nu taya watesna. Manéhna leumpang bari jajaluk ka saban jalma, bari ngadégdég ku saban perkara, ku saban kajadian — dugi ka tempat nu dituju. Di dinya, manéhna nandangan hukuman jalma baha sareng nu kabur tina tugas.
Dupi prajurit nu mikaresep aturan kaprajuritan, nu ngajaga kantong sareng pakarangna, sarta nu angkat ka katuhu téa: anjeunna angkat kalayan tengtrem haté sareng sanubari, henteu hutang budi ka saha waé, henteu sieun ku saha waé — dugi ka kota nu dipimaksad téa. Di dinya, anjeunna nampi ganjaran nu layak kanggo hiji prajurit jujur nu ngalaksanakeun tugasna kalayan saé.
Tah, hé nafsu nu wangkelang! Sing kauninga: éta dua musafir téh — nu hiji, jalmi-jalmi nu tumut kana hukum Ilahi; nu hiji deui, jalmi-jalmi baha nu tumut kana hawa nafsuna. Éta jalan téh jalan kahirupan: sumping ti alam arwah, nyorang kubur, teras angkat ka aherat. Éta kantong sareng pakarang téh ibadah sareng takwa. Ibadah téh sanaos aya beuratna sacara lahir, nanging dina maknana aya katengtreman sareng kahampangan nu teu kedah dicarioskeun deui. Margi hiji 'abid, dina solatna nyebat
اَشْهَدُ اَنْ لآَ اِلٰهَ اِلاَّ اللّٰهُ
Nyaéta: "Teu aya Khâliq sareng Razzâq salian ti Mantenna. Madharat sareng manfaat aya dina panangan-Na. Mantenna téh Hakîm — moal midamel perkara nu mubadir; Mantenna téh Rahîm — kurnia sareng welas asih-Na seueur" — ku margi i'tikadna kitu, dina saban perkawis anjeunna mendak lawang khazanah rohmat, teras ngetrokna ku du'a. Sarta anjeunna ningali sagala perkawis taluk kana paréntah Rabb-na, teras nyalindung ka Rabb-na; nyarandé kalayan tawakal, sarta ngabénténg diri nyanghareupan saban musibah. Imanna masihan ka anjeunna kaamanan nu sampurna.
Leres, sakumaha saban kasaéan nu sajati, sumber kawani ogé nyaéta iman, nyaéta ubudiyah; sakumaha saban kagoréngan, sumber kajejerihan ogé nyaéta kasasaran. Leres, hiji 'abid nu haténa caang mancur mah, sanajan bumi sakuliahna janten bom tur bitu, tiasa jadi moal kasieunan ku éta; malah bisa jadi anjeunna bakal nongton hiji kudrat Gusti Samad nu ajaib kalayan kahélok nu ni'mat. Nanging hiji filsuf fasik nu teu boga haté, nu kamashurkeun "caang akalna", upami ningali béntang buntutan di langit, ngadégdég di bumi. "Naha ieu béntang nu ngalantung téh moal neunggar Bumi urang?" saurna, teras tigebrus kana angen-angen. (Dina hiji waktos, Amérika kantos ngadégdég ku béntang sapertos kitu; seueur jalmi nu naringgalkeun bumina dina wanci wengi.)
Leres, manusa téh butuh kana perkara-perkara nu taya watesna, padahal modalna lir teu aya pisan; sarta kaancam ku musibah-musibah nu taya watesna, padahal kamampuhna ogé lir teu aya pisan. Saolah-olah wilayah modal sareng kamampuhna téh mung saukur sajangkauan pananganna; nanging wilayah cita-cita, kahayang, kanyeri, sareng balahina mah lega — dugi ka mana panonna sareng hayalanna tiasa dugi. Pikeun ruh manusa nu sakieu apes tur lemahna, sakieu fakir tur butuhna — ibadah, tawakal, tauhid, sareng pasrah téh hiji kauntungan, hiji kabagjaan, hiji ni'mat nu kalintang ageung; sing saha nu henteu lolong sama sakali, tangtos ningali tur ngartos kana éta. Kauninga: jalan nu teu aya bahayana mah dipilih tibatan jalan nu aya bahayana — sanajan ngan ku hiji kamungkinan ti sapuluh. Padahal jalan ubudiyah nu jadi pasualan urang téh, salian ti teu aya bahayana, ku salapan kamungkinan ti sapuluh aya khazanah kabagjaan langgeng. Dupi jalan fasik sareng sefahet mah — malah ku pangakuan si fasik sorangan ogé — salian ti teu aya mangpaatna, ku salapan kamungkinan ti sapuluh aya kacilakaan sangsara langgeng; perkawis ieu parantos tetep ku kasaksian para ahli kanyaho sareng panyaksian langsung nu taya wilanganana, dina darajat ijma' sareng mutawatir, sarta pasti ku wartos-wartos ti ahli dzauq sareng kasyf.
Cindekna: sapertos kabagjaan aherat, kabagjaan dunya ogé aya dina ibadah sareng dina janten prajurit Alloh. Ku margi kitu, urang kedah salamina nyebat
اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ عَلَى الطَّاعَةِ وَالتَّوْف۪يقِ
Sarta urang kedah sukur réhna urang parantos janten muslim.