NAFİLE ORUCU
Büyük Şafiî İlmihali · s.319
Ramazan-ı şerifde oruç tutmak farz olduğu gibi, nefs ve ruhu terbiye etmek için aşağıda sıralanan günlerde oruç tutmak da nafiledir. 1) Misafir ve hacda olmayan için, Arafe günü oruç tutmak sünnettir. Fakat misafir olan kimsenin, oruçtan zarar gördüğü takdirde, seferi kısa da olsa, nafile orucu tutması sünnet olmadığı gibi, hacca niyet etmiş olan kimse için de oruc tutmak sünnet değildir. Yalnız Arefe günü, gündüz vaktinde vakfeye gitmeyeceğini, gece vaktinde gideceğini kast eden kimse için sünnettir. 2) Muharrem ayının dokuz, on ve on birinci günleri oruç tutmak sünnettir. Resûlüllah (S.A.V.) buyuruyor: ﺻِﻴَﺎﻡُ ﻳَﻮْﻡِ ﻋَﺮَﻓَﺔَ ﺍَﺣْﺘَﺴِﺐُ ﻋَﻠَﻰ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍَﻥْ ﻳُﻜَﻔِّﺮَ ﺍﻟﺴَّﻨَﺔَ ﺍﻟَّﺘِﻰ ﻗَﺒْﻠَﻪُ ﻭَﺍﻟﺴَّﻨَﺔَ ﺍﻟَّﺘِﻰ ﺑَﻌْﺪَﻩُ ﻭَﺻِﻴَﺎﻡُ ﻳَﻮْﻡِ ﻋَﺎﺷُﻮﺭَﺍﺀَ ﺍَﺣْﺘَﺴِﺐُ ﻋَﻠَﻰ ﺍﻟﻠّٰﻪِ ﺍَﻥْ ﻳُﻜَﻔِّﺮَ ﺍﻟﺴَّﻨَﺔَ ﺍﻟَّﺘِﻰ ﻗَﺒْﻠَﻪُ ﻭَﻗَﺎﻝَ ﻟَﺌِﻦْ ﺑَﻘِﻴﺖُ ﺍِﻟَﻰ ﻗَﺎﺑِﻞٍ ﻻﺎَﺻُﻮﻣَﻦَّ ﺍﻟﺘَّﺎﺳِﻊَ ﻓَﻤَﺎﺕَ ﻗَﺒْﻠَﻪُ "Arefe günü oruç tutmak ondan önceki sene ile sonraki senelerin günahlarını (oruç tutanın) Allahın bağışlı-yacağını umarım. Aşure günü (muharrem ayının onuncu günü) oruç tutmak ondan önceki senenin günahını bağış-layacağını umarım. Peygamber (S.A.V.) devamla buyurdu ki: Gelecek seneye sağ kalsam dokuzuncu günü de tutarım. Fakat ondan önce vefat etti." (Müslim) 3) Pazartesi ile Perşembe günleri. Resûlüllah (S.A.V.) buyuruyor: ﺗُﻌْﺮَﺽُ ﺍﻟْﻼﺎﻋْﻤَﺎﻝُ ﻳَﻮْﻡَ ﺍﻻﺎِﺛْﻨَﻴْﻦِ ﻭَﺍﻟْﺨَﻤِﻴﺲِ ﻓَﺎَﺣُﺐُّ ﺍَﻥْ ﻳُﻌْﺮَﺽَ ﻋَﻤَﻠِﻰ ﻭَﺍَﻧَﺎ ﺻَﺎﺋِﻢٌ "Pazartesi ile Perşembe günleri ameller Allah'a arz edilir. Oruçlu iken amelimin Allah'a arz edilmesini severim." (Tirmizi) 4) Her ayın on üç, on dört ve on beşinci günleri. 5) Ramazan-ı şerifin akabindeki Şevval ayından altı gün. Nezir veya kaza olmazsa veya bir virdine tavafuk etmezse yalnız Cuma veya Cumartesi veya Pazar günü oruç tutmak mekrûhdur. Allah'ın Resûlü buyuruyor: ﻻﺎ ﻳَﺼُﻢْ ﺍَﺣَﺪُﻛُﻢْ ﻳَﻮْﻡَ ﺍﻟْﺠُﻤُﻌَﺔِ ﺍِﻻَﺎ ﺍَﻥْ ﻳَﺼُﻮﻡَ ﻳَﻮْﻣًﺎ ﻗَﺒْﻠَﻪُ ﺍَﻭْ ﻳَﻮْﻣًﺎ ﺑَﻌْﺪَﻩُ "Sizden biriniz Cuma günü oruç tutmasın, meğer onunla beraber bir gün evvel veya bir gün sonra oruç tutmuş olsun." (Buhari, Müslim) Nafile orucunu tutan kimse, mazeret olmazsa orucunu bozması mekrûhdur. Kur'an-ı Kerim şöyle buyuruyor: ﻭَﻻﺎ ﺗُﺒْﻄِﻠُﻮٓﺍ ﺍَﻋْﻤَﺎﻟَﻜُﻢْ "Amellerinizi beyhude kılmayınız." Ama mazeret olursa, meselâ bir yerde misafirdir, ev sahibi yemek yemesi için ısrar ediyor, yemediği takdirde kırılacağını biliyorsa, nafile orucunu bozabilir. Sonra kaza etmesi de gerekmez. Farz-ı ayn veya nezir orucunu bozmak haramdır. Evli olan kadının, kocasından izin almadan nafile orucu tutması mekrûhdur. Bayram ve teşrik günleri oruç tutmak haramdır. Bunlardan başka her zaman oruç tutmak da mekruhdur. Daha önce oruç tutmayan kimsenin Şaban'ın on beşinci gününden itibaren oruç tutması mekrûhtur.