4- KATRE

Mesnevî-i Nuriye · s.261

Bu Katre risalesi, bir mukaddeme, bir hâtime ve dört bâbdan ibarettir. Mukaddemede Üstadımız, kırk sene ömründe, te'lif eylediği seneye nisbetle otuz senelik ilim seyrinde, dört kelime ile dört kelâm tahsil ettiğini ve bu dört kelimenin biri"Mana-yı Harfî",ikincisi"Mana-yı İsmî",üçüncüsü"Niyet",dördüncüsü"Nazar"olduğunu.. dört kelâm ise, biri"Ben kendi kendime mâlik değilim",ikincisi"El-mevtü hakkun",üçüncüsü"Rabbî vâhidün",dördüncüsü"Ene'nin bir nokta-i sevda ve bir vâhid-i kıyasî"olduğunu söylüyor. Bu Risale ﺍَﺷْﻬَﺪُ ﺍَﻥْ ﻻٓﺎ ﺍِﻟٰﻪَ ﺍِﻻَﺎ ﺍﻟﻠّٰﻪُ hakikatını, Birinci Bâb olarak, kâinat erkânından her bir rükn ellibeş küllî ve gayet zahir lisanla isbat ediyor. TAKRİZ KATRE'NİN HATİMESİ Müteferrik ve kısa, fakat çok lüzumlu ve mühim hakikatlardan bahseder. Başında "yeis, ucub, gurur, sû'-i zan" gibi nefsin dört hastalığını; sonra dört hakikatı ve daha sonra da "Katre"de zikredilen Birinci Bâb'daki"Lâ ilahe illallah"hakikatını ve devamı olarak Bâb-ı Sâni'de"Sübhanallah";Bâb-ı Sâlis'te"Elhamdülillah";Bâb-ı Râbi'de"Allahu Ekber"mertebelerini beyan ettikten sonra, NOKTA ve NÜKTE başlıklarıyla mevzu itibariyle birbirinden farklıİ'lemleregeçer. KATRE'NİN ZEYLİ "Remz"ler ve "İ'lem"ler unvanı altında, her birisi bir risaleye mevzu olacak kıymette hakikatlardan ibarettir. Başında salât ü selâmdan sonra birinci "İ'lem" namazda evvel vakte riayet etmenin ve hayalen Kâ'be'ye müteveccih olmanın faziletini ve evham ve vesvese-i şeytaniyeyi nasıl müzmahil ettiğini ve musallînin bütün letaif ve havâssının nasıl feyizlendiğini beyan eder. Bu geçen risaleler aynı zamanda erkân-ı imaniyeden bahsetmekle hem iman, hem ilim, hem marifetullah, hem zikir olduğundan; okuması dahi bir nevi ibadettir.